به هم ریختن سرویس های “پیام فوری” Google

روز پنجشنبه ۴ مهر ماه، به دلایل نامشخصی سرویس های “پیام فوری” (Instant Messaging) شرکت Google به هم ریخت و پیام ها برای چند ساعت به افراد و نشانی های غلط ارسال شدند.

گرچه شرکت Google با انتشار اطلاعیه ای در همان روز اعلام کرد که مشکل ارسال اشتباه پیام ها را برطرف کرده ولی تا روز بعد، حل و برطرف شدن کامل آن را اعلام نکرد.

سرویس های Talk ،Chat و Hangouts بیشتر از بقیه سرویس ها دچار اشکال شده بودند. ولی دقیقاً مشخص نیست که چه تعداد از کاربران تحت تاثیر این اشکال فنی قرار گرفته اند.

سرویس های پیام فوری Google توسط کاربران عادی برای تماس های شخصی و سازمانی مورد استفاده قرار می گیرند و همچنین شرکت ها و موسسات از این سرویس ها به عنوان بخشی از بسته های ارتباطی Google Apps استفاده می نمایند.

این رویداد اعتراض بسیاری از شرکت ها و کاربران عادی را به همراه داشت. معترضین به نقض حریم خصوصی و افشای اطلاعات شخصی خود که به دلیل اشتباه Google به افراد ناشناس ارسال شده است، بیشتر از وقفه و اختلال در امور روزمره خود اعتراض داشته اند.

Google گواهینامه های SSL خود را ارتقا داد

ارتباط امنهفته گذشته، Google اعلام کرد تمامی کلیدهای RSA خود را یک ماه زودتر از آنچه پیشتر در ماه می وعده داده بود از ۱۰۲۴ بیت به ۲۰۴۸ بیت ارتقا داده است.

عملیات ارتقا پیش از افشاگری Edward Snowden، افشاگر مشهور آمریکایی، مبنی بر رخنه سازمان امنیت ملی امریکا (NSA) به شبکه ارتباطی مراکز داده شرکت‏‏ های Google و Yahoo در سراسر جهان آغاز شده بود. یکی از مهندسین Google نیز در وبلاگ بخش امنیت این شرکت، اقدام اخیر Google را هم راستا با عزم عمومی برای کنار گذاشتن کلیدهای ۱۰۲۴ بیتی بخصوص در سایه نگرانی رصد داده های تبادل شده بر روی اینترنت توسط دولت و سایر عوامل ناخواسته، اعلام کرده است.

دو برابر شدن طول کلید به معنای دشوارتر شدن سرقت داده های ردوبدل شده، می باشد. تا چندی پیش، تصور بر این بود که شنود ارتباطات رمز شده با استفاده از کلیدهای ۱۰۲۴ بیتی محتاج زمان و امکانات سخت افزاری بسیار زیادی است. اما با افشاگری Edward Snowden مشخص شد که آن فرضیه کاملاً اشتباه بوده است.

هر چند که رمزگشایی کلید جدید شش تا هفت برابر بیشتر از رمزگشایی کلید قبلی زمان می برد اما با توجه به مشخصات سخت افزاری کامپیوترهای امروزی و روشهای مورد استفاده مرورگرها، افزایش زمان رمزگشایی بسیار ناچیز بوده و عملاً کاربران عادی متوجه تفاوت بوجود آمده نخواهند شد. گواهینامه های دیجیتال سایت های Google همگی از طریق واسط Google Internet Authority صادر می شوند.

پیشتر مؤسسه ملی فناوری و استانداردهای آمریکا و کنسرسیوم CA/Browser Forum، که اعضای آنرا صادرکنندگان گواهینامه های دیجیتال و فروشندگان مرورگرها و سیستم های عامل تشکیل می دهند، هر دو اعلام کرده بودند که از ابتدای سال ۲۰۱۴، گواهینامه های مبتنی بر ۱۰۲۴ بیتی معتبر نخواهند بود.

در پی افشارگری Edward Snowden، بسیاری از سایت های مشهور، تحت فشار افکار عمومی، عزم خود را جزم کردند تا هر چه در توان دارند برای حفاظت قانونی از داده های کابران در برابر ابزارهای شنود دولت بکار ببندند. براساس آمار SSL Pulse، از ۱۶۲ هزار سایت بررسی شده ۹۶ درصد آنها از کلید ۱۰۲۴ بیتی به کلید ۲۰۴۸ بیتی مهاجرت کرده اند.

برخی شرکتهای امنیتی از جمله Symantec نیز هشدار داده اند که بعد از ضرب الاجل اعلام شده (ابتدای سال ۲۰۱۴) احتمال می رود مرورگرها به کاربران در هنگام ورود به سایت هایی که از کلیدهای ۱۰۲۴ بیتی استفاده می کنند، هشداری مبنی بر ناامن بودن آن سایت ها را نمایش دهند.

قول Yahoo: رمزگذاری در همه جا

امنیت یاهوبه دنبال افشای فعالیت های جاسوسی سازمان امنیت ملی آمریکا (NSA) علیه مردم عادی و مقامات دولتی در کشورهای مختلف و به ویژه شنود اطلاعات شرکت های اینترنتی نظیر Yahoo و Google، اکنون شرکت Yahoo تلاش خود را در زمینه رمزگذاری (encryption) اطلاعات کاربران دوچندان کرده و قول داده تا پایان سه ماهه اول سال میلادی ۲۰۱۴، امکان رمزگذاری تمام اطلاعات ورودی و خروجی به Yahoo را فراهم آورد. 

تا پایان سه ماهه اول سال میلادی ۲۰۱۴ (اوایل سال ۱۳۹۳) تمام کاربران Yahoo حق انتخاب خواهند داشت تا تمام اطلاعات و داده های ورودی و خرجی خود را به Yahoo بصورت رمزگذاری شده، درآورند. این خبر به دنبال اعلام اخیر این شرکت است که از اواسط دیماه سال جاری، تمام ایمیل های Yahoo بطور پیش فرض با رمزنگاری SSL ارسال خواهد شد. 

همچنین شرکت Yahoo اعلام کرده که ارتباطات بین سرورهای مختلف این شرکت در اقصی نقاط جهان منبعد بصورت رمزگذاری شده، انجام خواهد شد. بعلاوه Yahoo تلاش خواهد کرد تا با همکاری شرکاء تجاری خود در جهان، پودمان امن HTTPS بر روی سرورهای پست الکترونیکی که نام Yahoo را یدک می کشند، فعال گردد.

اخیراً روزنامه آمریکایی The Washington Post بخش جدیدی از افشاگری های Edward Snowden، افشاگر مشهور آمریکایی، را منتشر کرد که در آن به شنود اطلاعات رد و بدل شده بین سرورهای Yahoo و Google اشاره شده بود. شرکت Google اقداماتی را برای رمزگذاری ارتباطات بین مراکز داده خود به مرحله اجرا گذاشته است. شرکت مایکروسافت نیز که در حال حاضر ارتباطات بین مراکز داده خود را بدون رمزگذاری انجام می دهد، بررسی این موضوع را آغاز کرده است. 

اضافه کردن امکانات رمزگذاری به سرویس های عمومی و رایج اینترنتی از مدتها قبل آغاز شده بود ولی اکنون پس از افشا شدن فعالیت های سازمان NSA، این اقدامات سرعت و اولویت بیشتری پیدا کرده اند. شرکتهای Twitter و Facebook از یکسال قبل، پودمان امن HTTPS را بطور پیش فرض بکار می برند. بیش از سه سال نیز از اقدام مشابه برای سرویس ایمیل Gmail می گذرد. اکنون نیز اقدام Yahoo شاید کمی با تاخیر انجام شده، ولی از هرکجا جلوی ضرر را بگیرید، منفعت است !

چند راه برای محافظت از خود در برابر شنود اینترنتی

بعد از افشاء و انتشار خبر شنود و استراق سمع سازمان های امنیتی آمریکا از شهروندان خود، شاید شما هم نگران شده و به فکر افتاده باشید. بدون شک راه هایی برای محافظت از حریم خصوصی خود و مقابله با شنود اینترنتی وجود دارد. ولی باید دید که آیا این کارها ارزش وقت و محدودیت هایی را که ایجاد می کنند، دارند ؟

روش هایی که در اینجا پیشنهاد شده اند، همگی قابل انجام هستند ولی نیاز به صرف وقت و کمی پشتکار دارند تا واقعاً اجرایی شده و به طور مستمر ادامه پیدا کنند.

۱ - سرویس های ابری را فراموش کنید

قبل از وقوع اتفاقات اخیر هم بسیاری از کارشناسان امنیتی و مدیران شبکه عقیده داشته و دارند که آدم عاقل برنامه و داده های خود را در دست فرد دیگری نمی گذارد.

کاملاً درست است! شرکت های بزرگ مانند Google، Microsoft و Amazon گفته اند که هیچوقت دسترسی به سرورهای خود را به مقامات امنیتی نداده و نخواهند داد و داده های ذخیره شده بر روی سرویس های ابری این شرکت امن و محفوظ هستند. ولی آیا می توان تضمین کرد که کسی داده های ما را در راه رفتن به سرورهای ابری، در شرکت های سرویس دهنده اینترنت (ISP) شنود نمی کند!؟

می خواهید داده هایتان امن و امان باشد!؟ آنها را بر روی سرورهای شبکه سازمانی، مرکز داده اختصاصی و یا نهایتاً سرویس ابری خصوصی (Private Cloud) نگهداری کنید و ترافیک داده های خود را بر روی اینترانت سازمانی نگه دارید.

وقتی هم درباره سرویس های ابری صحبت می کنیم، یاد آن همه برنامه های رایگان Google و Microsoft هم بیفتید که به عنوان سرویس، از راه دور، از آنها استفاده می کنید. داده های شما در این برنامه به طور بالقوه در معرض دید دیگران است.

۲ - SMS و Messenger را کنار بگذارید

شاید تصور کنید که وقتی یک پیام از طریق سرویس های SMS و Messenger می فرستید، این پیام مستقیماً به دست گیرنده می رسد. متاسفانه این تصور غلط است، یک کپی از پیام های شما احتمالاً بر روی سرورهای شرکت های سرویس دهنده این خدمات، حداقل برای مدتی باقی می ماند.

هیچ راه حل واقعی و عملی برای امن کردن sms وجود ندارد. به سرویس های عمومی و رایگان Messengerها نظیر Skype و Google Talk هم نباید اعتماد کرد. البته ناگفته نماند که برخی شرکت ها مانند Apple تایید کرده اند که پیام های ارسالی از iMessage به طور رمز شده، ارسال می شود و حتی اگر خود Apple هم بخواهد، نمی تواند محتوای پیام های iMessage را بخواند.

۳ – ایمیل های خود را رمزگذاری کنید

فناوری های مختلف نظیر PGP برای رمزگذاری ایمیل ها وجود دارد که تا حدود زیادی می تواند امنیت ایمیل را تامین کند. ولی استفاده از این فناوری ها و ابزارها همیشه پر زحمت و دردسر ساز هستند. همچنین هر دو طرف، گیرنده و فرستنده، باید از این ابزارها استفاده کنند.

بعلاوه، همیشه باید به امید دیگران باشید تا آنها هم مانند شما به امنیت ایمیل های ارسالی خود اهمیت دهند و نکات امنیتی را رعایت کنند.

۴ – وبگردی خود را مخفی نگه دارید

استفاده از پودمان SSL، در هر کجا که امکان دارد، همیشه می تواند مفید باشد. به عنوان مثال، برای این کار می توان از ابزار جانبی HTTPS Every Where استفاده کرد. این ابزار، به طور خودکار، هر کجا که امکان برقراری ارتباط امن https وجود داشته باشد، از آن استفاده می کند. البته متاسفانه این ابزار فقط برای مرورگرهای Firefox و Chrome وجود دارد.

پودمان https فقط ارتباط امنی بین کامپیوتر شما و سایت مورد نظر برقرار می کند و همچنان این امکان وجود دارد که سایت هایی که به آنها مراجعه کرده اید و زمان مراجعه به آنها را به دست آورد.

مخفی کردن حرکت ها و مسیر خود بر روی اینترنت، بسیار دشوارتر است. یکی از روش های رایج استفاده از سرویس Tor است. این سرویس، ارتباطات اینترنتی شما را به چندین جای مختلف پاس می دهد. بدین ترتیب، اگر کسی فعالیت شما را تحت نظر داشته باشد نمی تواند متوجه شود که شما چه سایتی را مشاهده می کنید. صاحب سایتی هم که شما به آن مراجعه کرده اید، نمی تواند بداند که از کجا به سایت او وصل شده اید.

البته این روش اغلب اوقات بسیار کند است. سرعت مشاهده سایت از طریق Tor را کندترین ارتباط در شبکه Tor تعیین می کند و سرعت اتصال شما به اینترنت تاثیری چندانی نخواهد داشت.

۵ – تمام سرویس هایی را که لازم ندارید، غیر فعال کنید

یک مدیر شبکه با تجربه می داند که نباید سرویسی را که در شبکه به آن احتیاج ندارد، بر روی فایروال سازمان باز نگه دارد. ولی آیا نگاهی به گوشی هوشمند همراه و یا تبلت خود انداخته اید؟

امروزه بسیاری از سرویس های اینترنتی ابتدا می خواهند موقعیت جغرافیایی شما را بدانند. برخی از این سرویس ها بدون داشتن این اطلاعات قادر به سرویس دهی نیستند. تنها Google نیست که به دنبال موقعیت شماست! در زمان استفاده از بسیاری از نرم افزارهای کاربردی روی گوشی های همراه و تبلت ها، ندانسته دائماً دارید پیام می فرستید که “هی! من اینجا هستم!”.

تنها راه برای جلوگیری از این کار، استفاده نکردن از این نرم افزارها است. البته اگر امکان پذیر باشد !

۶ – عضویت خود را در سایت های اجتماعی لغو کنید

شاید اسم Facebook بد در رفته باشد، ولی در واقعیت اگر اطلاعات شخصی خود را روی هر سایت اجتماعی مشهور یا غیر مشهوری به اشتراک می گذارید، این اطلاعات را با تمام دنیا شریک می شوید.

اگر نمی خواهید بقیه دنیا اطلاعات زیادی درباره شما و زندگی تان داشته باشند، همین امروز عضویت خود را در سایت های اجتماعی لغو کنید.

 حریم خصوصی واقعی

حتی اگر بتوانید خود را در دنیای مجازی و اینترنتی مخفی کنید، آیا این کافیست ؟ در واقعیت، نه !

شاید توانسته باشید محتوای ایمیل ها و پیام های ارسالی خود را مخفی بسازید ولی یک کارشناس خبره با داشتن دسترسی به ترافیک اینترنت شما و دنبال کردن اطلاعات کلان و به هم پیوسته بر روی اینترنت، خیلی زود می تواند متوجه شود که شما چکار دارید می کنید.

اگر شما عضو گروه “نفوذگران ناشناس” (Anonymous) هستید، شاید بتوانید خودتان را بر روی اینترنت مخفی کنید (البته بعضی از دوستان گنده ترتان نتوانستند!)، ولی ما کاربران عادی که می خواهیم از امتیازات و امکاناتی که سرویس های اینترنتی فراهم می کنند، استفاده نمائیم، باید بپذیریم که اگر واقعا کسی بخواهد (و امکانات داشته باشد) می تواند سر در بیاورد که ما بر روی اینترنت چکار می کنیم.

اگر واقعاً می خواهیم حریم خصوصی ما در اینترنت حفظ شود و اطلاعات ما محفوظ باقی بماند، فناوری های جدید و دستگاه های بهتر، چاره کار نیستند. ما احتیاج به قوانین جدید و بهتری داریم. آن موقع شاید شانسی برای مبارزه جهت حفظ حریم خصوصی خود در اینترنت داشته باشیم.

پس از سه سال، اهداف واقعی نفوذگران آشکار شد

حمله سایبریسال ۲۰۱۰ میلادی، شرکت Google با اعلام این خبر که هدف حملات سایبری قرار گرفته و حملات نفوذگران چندین ماه ادامه داشته است، دنیای IT را تکان داد.

در آن زمان، سرقت اطلاعات فعالان سیاسی چینی از طریق نفوذ به سرویس Gmail این افراد، بعنوان هدف اصلی این عملیات سایبری که به Aurora مشهور شد، اعلام گردید. ولی اکنون پس از گذشت سه سال از این حادثه، اطلاعات جدید منتشر شده نشان می دهد که نفوذگران چینی تنها به دنبال شناسایی فعالان سیاسی نبوده اند. این نفوذگران سعی داشته اند تا اطلاعات جمع آوری شده درباره جاسوسان چینی توسط نهادهای امنیتی و قضایی آمریکا را به دست آورند.

این اطلاعات جدید اخیراً طی مقاله ای در روزنامه Washington Post منتشر شده است. این روزنامه منبع اطلاعات خود را مقامات مختلف فعلی و قبلی در دولت آمریکا اعلام کرده است.

کسب اطلاعاتی که نهادهای امنیتی آمریکا درباره جاسوسان کشورهای دیگر به دست آورده اند می تواند بسیار با ارزش باشد و فرصت کافی به این جاسوسان بدهد تا ضمن نابود کردن مدارک و اسناد خود، اقدام به فرار به موقع از کشوری که در آن فعالیت می کردند، بکنند.

اکنون به نظر می رسد که نفوذگران توانسته باشند به یک بانک اطلاعاتی بر روی سرورهای Google دسترسی پیدا کنند. در این بانک اطلاعاتی، مشخصات افرادی که نیروهای امنیتی و قضایی آمریکا آنها را تحت نظر داشته اند، نگهداری می شده است.

این حادثه باعث ایجاد اختلاف و کشمکش شدید بین پلیس FBI و وزارت دادگستری آمریکا با مسئولان شرکت Google شده بوده. این مقامات می خواسته اند که دسترسی کامل به وقایع ثبت شده (log) بر روی سرورهای Google داشته باشند تا بتوانند دقیقا اطلاعات سرقت شده را شناسایی کرده و میزان صدمه به فعالیت های مخفی ماموران خود را برآورد نمایند.

البته در عملیات سایبری Aurora شرکت Google تنها قربانی نبود. حدود ۲۰ شرکت دیگر آمریکایی، از جمله Yahoo ،Symantec ،Adobe ،Juniper و Morgan Stanley، نیز مورد حملات نفوذی قرار گرفتند. همچنین اخیراً شرکت مایکروسافت نیز اعلام کرد که این شرکت هم یکی از قربانیان عملیات جاسوسی Aurora بوده و مشخصات کاربرانی که ارتباطات اینترنتی آنها طبق حکم قضایی شنود می شده، مورد سرقت قرار گرفته بود. البته به فاصله کوتاهی پس از اعلام این خبر از سوی یکی از مسئولان مایکروسافت، اطلاعیه ای منتشر شد و شرکت مایکروسافت ضمن رد این خبر که قربانی عملیات Aurora بوده، مدعی شد که از صحبت های مطرح شده، برداشت اشتباه شده است.

ناگفته نماند که مقامات کشور چین همواره دست داشتن در عملیات جاسوسی سایبری Aurora را رد کرده اند و در مقابل، خود را یکی از قربانیان همیشگی حملات نفوذی از سوی دیگر کشورها می داند. 

هنوز برخی کارشناسان امنیتی اعتقاد دارند که سرقت بانک اطلاعاتی نمی تواند تنها دلیل عملیات Aurora بوده باشد. یافتن و دسترسی به این فایل اطلاعاتی احتمالاً از روی شانس و تصادف بوده است. همانطور که گفته شد، علاوه بر Google چندین شرکت دیگر نیز مورد حمله و نفوذ قرار گرفتند که هیچ ارتباطی با نهادهای امنیتی و دولت آمریکا ندارند.

این اطلاعات جدید درباره عملیات Aurora باید استفاده کنندگان از خدمات “ابری” (cloud) را هم کمی هوشیارتر کند. امروزه به تدریج شاهد هستیم که افراد، اطلاعات خود و یا سازمان خود را به راحتی در فضاهای مجازی ذخیره می کنند، بدون توجه به اینکه آیا این عمل صحیح و مناسب است یا نه.

شنود ارتباطات مراکز داده Google و Yahoo

براساس جدیدترین افشاگری روزنامه The Washington Post، سازمان امنیت ملی امریکا (NSA) به شبکه ارتباطی مراکز داده شرکت‏‏ های Google و Yahoo در سراسر جهان رخنه کرده و به حساب کاربری میلیون ها کاربر دسترسی غیرمجاز داشته است.

با نفوذ به شبکه ارتباطی Google و Yahoo سازمان NSA قادر بوده تا هر زمان که نیاز داشته طیف وسیعی از اطلاعات کاربران را، نظیر نشانی دریافت کنندگان ایمیل، محل ارسال ایمیل، محتوای ایمیل و فایل های صوتی و تصویری آنان، جمع آوری کند.

طبق اسناد در اختیار روزنامه The Washington Post که توسط افشاگر مشهور، Edward Snowden، ارائه شده، همه اطلاعات جمع آوری شده ضبط نمی شده ولی بخش هایی از این اطلاعات بطور دائمی نگهداری می شده است.

از طریق کانال های نفوذی به شبکه ارتباطی Google و Yahoo، روزانه میلیون ها سند و مدرک به سرورهای سازمان NSA مستقر در ایالت Maryland ارسال می شده. این عملیات احتمالا همچنان ادامه دارد و طبق آمار ارائه شده توسط روزنامه The Washington Post در همین ۳۰ روز گذشته، ۱۸۱ میلیون سند حاوی انواع اطلاعات مرتبط با کاربران Google و Yahoo توسط NSA جمع آوری شده است.

شبکه ارتباطی بین مراکز داده Google و Yahoo با استفاده از ابزاری به نام MUSCULAR که توسط سازمان NSA دولت آمریکا و مرکز شنود دولت انگلیس (GCHQ) مدیریت می شود، مورد نفوذ قرار گرفته است. با بکارگیری ابزار MUSCULAR این مراکز امنیتی قادر هستند یک تصویر و رونوشت کامل از داده های در حال عبور در شبکه فیبر نوری بین این مراکز داده در جهان تهیه کرده و به دست آورند.
نقاط رخنه و نفوذ به شبکه ارتباطی Google و Yahoo افشا نشده است.

مسئولان شرکت Google اعلام کرده اند که گرچه هیچگاه دسترسی آزاد به اطلاعات کاربران خود توسط مراکز امنیتی آمریکا و دیگر کشورهای جهان نداده اند ولی همیشه این نگرانی را داشته اند که برخی بطور غیر مجاز به این داده ها دسترسی پیدا کنند. به همین دلیل نیز مدتهاست که Google سرویس های خود را بصورت رمزگذاری شده و از طریق پودمان HTTPS ارائه می کند.

این افشاگری جدید در ادامه افشاگری هایی است که طی چند ماه گذشته توسط کارمند پیمانی سابق سازمان NSA بنام Edward Snowden و از طریق دو روزنامه The Guardian در انگلیس و The Washington Post در آمریکا، صورت می گیرد.

Edward Snowden درحال حاضر با مجوز پناهندگی موقت در کشور روسیه به سر می برد.